Guus Geisen

Leren in een Levend Systeem. Het belang van samenhang tussen focus op leerresultaten en praktiseren.

Tekst

De vraag: 'Ben ik toekomstbestendig?' kan op twee manieren beantwoord worden: - kan ik in een sterk veranderende wereld overleven? (ik leer voor de toets). - kan ik samen met anderen een duurzamere wereld creëren? (ik leer voor het leven). In beide manieren leidt de focus tot betere resultaten. Maar welke resultaten beogen we met ons educatieve systeem? Welke focus voeden we?

De aanpak in het verleden was gebaseerd op het machinedenken en dat heeft tot geweldige ontwikkelingen geleid. Maar door vanuit uniformiteit, fragmentering en productiviteit te werken, heeft deze aanpak tot onbedoelde effecten geleid. En als de wereld verandert kan het onderwijs niet hetzelfde blijven. Maar hoe dan? Anders kijken, denken en handelen is nodig: van machinedenken naar levend systeem denken. Deze workshop verduidelijkt deze transformatie met behulp van vijf architecturen: de ruimte, het leerproces, het curriculum, het leiderschap en de gemeenschap. Door met elke architectuur los én in samenhang te werken, ontstaat er perspectief voor de aanpak van lezen, taal en rekenen en complexe vraagstukken.

Het resultaat? Kennis en inzicht bij kinderen (leerlingen) zodat zij wijs kunnen handelen. Ze leren en werken zelf – samen en als systeem – met behulp van tools aan een leestekst en aan complexe vraagstukken zodat ze leren omgaan met veranderende omstandigheden. De koppeling naar voorbeelden in de klas, de school en het leven maken de theorie praktisch toepasbaar.

Over de spreker

Over de spreker

Guus Geisen werkte als leerkracht en leidinggevende in het Speciaal Basisonderwijs en was onderwijsbegeleider in het PO en VO. Hij werkt inmiddels twintig jaar als zelfstandig ondernemer en heeft zich gespecialiseerd in innovatie en organisatieontwikkeling vanuit een lerend en levend perspectief. Hij werkt met jongeren aan complexe vraagstukken en inspireert volwassenen om met én van jongeren te leren.

Hij laat met voorbeelden uit de praktijk zien dat het lezen en begrijpen van een tekst leidt tot het beter begrijpen van een complex vraagstuk in het leven. Focus op de samenhang tussen leerresultaten en ontwikkeling is de hefboom. De titel van deze dag “Focus leidt tot betere leerresultaten” is een kernachtige stelling. Maar begrijpen we ook de dynamische complexiteit die erbij hoort? Wat is doel en wat is middel? Leert een leerling voor de toets of voor het leven? Leiden betere leerresultaten tot een beter leven in een sterk veranderende wereld? Deze workshop laat je ervaren dat focus op samenhang de beste basis is voor leerresultaten bij onderdelen en ontwikkeling van de lerende als geheel. In een sterk veranderende wereld gaat het erom complexe vraagstukken te kunnen lezen en begrijpen en logisch redenerend te kunnen doen wat ertoe doet.

In 2011 verscheen De Kunst van het Denken, waarin hij de verbinding maakt tussen resultaten van hersenonderzoek en de toepassing daarvan in de klas en de school. Zijn tweede boek Autopoiesis, perspectief op duurzaam, betekenisvol onderwijs publiceerde hij in 2013. Hierin beschrijft hij het waarom, hoe en wat van duurzaamheid in het onderwijs. ‘Leren in een levend systeem’ (2024) is het passende vervolg hierop met verdieping en concretisering voor de transformatie van het onderwijs en organisaties.

Bekijk Autopoiesis